00:00 00:00
00:00
00:00

SEZON 2 ODCINEK 2

Dwa oblicza Lubomierza

ZDJĘCIA
15.10.2020


W Lubomierzu krzyżują się historie trzech bohaterek śledztwa. Nicola spędziła tu całe swoje nastoletnie życie, Julia i Kamila mieszkały w miejscowym internacie i chodziły tu do liceum. Obejrzyj miasteczko w obiektywie autorki śledztwa. 

Gdy przyjechałam tu w lutym, od razu zrozumiałam, dlaczego miasteczko upatrzyli sobie filmowcy. Wygląda jak żywcem wyjęte ze stuletniej pocztówki. Nie zostało zniszczone w czasie II wojny światowej, wojska radzieckie zajęły Lubomierz bez walk. Przetrwał średniowieczny układ urbanistyczny miasta i wiele zabytkowych kamienic z przepięknymi arkadami na głównym placu Wolności.

Zanim doszłam do ratusza, który okalają turystyczne tablice z kadrami filmów, jakie tu kręcono, wiedziałam, że Lubomierz to wymarzony plan filmowy. Kręcono tu m.in. „Zakład” Teresy Kotlarczyk, „Tajemnicę twierdzy szyfrów” i najsłynniejszą polską komedię „Sami swoi”. 

Tutejsze uliczki i rynek kilkakrotnie przewijają się w trylogii Sylwestra Chęcińskiego. Ponoć w Lubomierzu nadal mieszka rodzina, która pożyczała do scen swojego konia. Wielki mural z Wicią na koniu zdobi ścianę jednej z kamienic. Jest tu nawet Muzeum Kargula i Pawlaka. Mieści się w renesansowej perełce, kamienicy z końca XVI wieku. W remont muzeum oraz lubomierskiego rynku zainwestowano 13 milionów zł. 8 milionów zł dała na ten cel Bruksela, resztę dorzucił lokalny samorząd. 

Muzeum cieszy się niesłabnącym powodzeniem turystów, rocznie odwiedza je 10 tysięcy osób. Wśród rekwizytów obejrzysz chociażby fragment Kargulowo-Pawlakowego płotu, tatowy sierp i atrapę granatu, którym babcia Pawlakowa chciała dochodzić sprawiedliwości w sądzie.

Gdybym odwiedziła Lubomierz jako turystka, wróciłabym zachwycona. Nie tylko z powodu filmowych odniesień czy architektonicznych zabytków. Miasto ma fascynującą historię. O skarbach, które zostały ukryte przez siostry benedyktynki, krążą legendy.

Kilka lat temu miasteczko obiegła wieść o kosztownościach wykopanych przez młodych Niemców przed jednym z domów. Mapę, jak znaleźć rodzinne skarby, narysował ich dziadek jeszcze w latach 50. Ale dobra ukryte w dwóch zakopanych słoikach nie trafiły w ich ręce. Mężczyźni przyjechali nieprzygotowani, ponoć poprosili właściciela domu, przy którym miał być ukryty skarb, o łopatę. Sąsiadka zawiadomiła policję i straż miejską. Rodzinne pamiątki ostatecznie nie trafiły w ich ręce, bo  zgodnie z polskimi przepisami przedmioty znalezione w ziemi należą do skarbu państwa. 

Poza ścisłym centrum z odnowionym placem i kamienicami już nie jest tak kolorowo. Wystarczy się przejść wzdłuż rzeki Lubomierki i za mostkiem z odratowanym pomnikiem Jana Nepomucena skręcić w prawo w ulicę Kargula i Pawlaka. Już na wejściu straszą kompletnie zrujnowane domy. Ściany obdrapane z tynku, wybite okna, walący się dach. 

Kiedyś problemem Lubomierza był przede wszystkim alkohol. Od szefa Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej, Bogdana Łużnego usłyszałam, że przed laty pod arkadami łatwo było spotkać osoby, które zbierały na wino czy piwo. Miejscowi nazywali ich „arkadiuszami”. Dziś ich już nie widać. Zmalało bezrobocie i zmniejszyła się liczba klientów opieki społecznej. Miasteczko poszło do przodu. Niestety, pojawiły się narkotyki. 

Gdy mowa o Lubomierzu, słowo „miasto” jest nieco na wyrost. Owszem, nabył prawa miejskie już w XIII wieku ale dziś liczy niespełna 2 tysiące mieszkańców. Miejscowi mówią, że to duża wioska. Nic więc dziwnego, że turystyczne atrakcje i 800 lat praw miejskich mało kręcą lokalną młodzież. Co prawda, jest kino, ale seanse odbywają się w wybrane dni, a repertuar jest – jak przyznały mi dzieciaki – nieciekawy. Na Orliku dzieci grają w siatkówkę, ale częściej spotkać można je na przystanku albo na starym basenie, gdzie stoi budka z napisem „Crime time”. 

Tekst i zdjęcia: Barbara Sowa

Słuchaj drugiego odcinka drugiego sezonu Śledztwa Pisma na stronie śledztwopisma.pl i w kanałach Śledztwa Pisma na YouTube, Spotify, TIDAL, Apple Podcast, Google Podcast, Soundcloud i w innych serwisach podcastowych.

Prenumeratorzy miesięcznika „Pismo. Magazyn opinii” oraz subskrybenci „Pisma”, Audioteki i TOK FM Premium mogą słuchać wszystkich odcinków na tydzień przed ich oficjalną premierą, na stronach magazynpismo.pl, tokfm.pl oraz w aplikacjach Audioteki i Radia TOK FM.

TUTAJ dowiesz się więcej o tym, jak słuchać Śledztwa Pisma.

Premiera trzeciego odcinka już 16 października!